Met een plakproef, ook wel plaktest genoemd, onderzoeken we of u allergisch bent voor bepaalde stoffen die met uw huid in aanraking komen. Denk bijvoorbeeld aan ingrediënten in verzorgingsproducten, metalen, conserveermiddelen of stoffen waarmee u op uw werk in contact komt. Een plakproef bestaat meestal uit drie afspraken in één week. Tijdens de eerste afspraak brengen we testpleisters aan op uw rug. Twee dagen later worden deze verwijderd en bij de derde afspraak beoordeelt de arts de huidreacties. Hieronder leest u stap voor stap wat u kunt verwachten, hoe u zich voorbereidt en waar u tijdens de testweek rekening mee moet houden.

Wat is een plakproef?

Een plakproef is een huidonderzoek waarmee we contactallergieën kunnen opsporen. Bij een contactallergie reageert de huid vertraagd op een stof. Hierdoor kan bijvoorbeeld eczeem ontstaan, soms pas één of meerdere dagen nadat uw huid met de stof in aanraking is gekomen.

Bij Allergie Centra Nederland testen we, afhankelijk van uw klachten, op verschillende stoffen. Denk hierbij aan:

  • Metalen, zoals nikkel en kobalt.
  • Geurstoffen uit parfum, cosmetica en verzorgingsproducten.
  • Conserveermiddelen in bijvoorbeeld crèmes, shampoo en schoonmaakproducten.
  • Stoffen uit rubber, lijmen en kunststoffen, zoals acrylaten.
  • Bepaalde ingrediënten van geneesmiddelen, waaronder corticosteroïden.

Naast de standaard testreeks kunnen we aanvullende stoffen onderzoeken. Soms is het mogelijk om eigen verzorgingsproducten of producten uit uw werkomgeving te testen. De arts beoordeelt vooraf of deze hiervoor geschikt zijn.
Een plakproef onderzoekt een ander type allergie dan een priktest. Bij een priktest onderzoeken we allergische reacties die meestal binnen enkele minuten ontstaan.
Meer informatie over de klachten en oorzaken vindt u op onze pagina over contactallergie.

Hoe verloopt een plakproef?

Een plakproef bestaat uit drie afspraken. Soms is een aanvullende beoordeling rond dag 7 nodig. Het is belangrijk dat u bij alle geplande afspraken aanwezig bent, omdat allergische huidreacties op verschillende momenten zichtbaar kunnen worden.

Eerste afspraak – Aanbrengen van de plakproeven

Tijdens de eerste afspraak brengen we speciale testpleisters aan op uw rug. Onder deze pleisters zitten kleine hoeveelheden van de stoffen waarop we u onderzoeken.
De pleisters blijven ongeveer 48 uur zitten. Het aanbrengen doet geen pijn. Wel kunt u merken dat de pleisters op uw huid zitten. Wanneer uw huid op een bepaalde stof reageert, kan tijdens het onderzoek jeuk of roodheid ontstaan.
Belangrijk: vanaf het moment dat de pleisters zijn aangebracht, mag uw rug niet nat worden. Ook moet u sporten, overmatig transpireren en bewegingen waardoor de pleisters kunnen loslaten vermijden.

Tweede afspraak – Verwijderen van de pleisters

Na ongeveer 48 uur komt u terug om de pleisters te laten verwijderen. Deze afspraak duurt slechts enkele minuten. Het verwijderen gaat snel, maar kan door het lostrekken van de pleisters voor sommige mensen wat onprettig aanvoelen.
Na het verwijderen bekijken we uw huid en markeren we de testplaatsen met een speciale huidstift. Zo kunnen we bij de volgende afspraak precies zien waar iedere teststof heeft gezeten.

De markeringen kunnen afgeven op uw kleding. Wij adviseren daarom een oud of donker shirt te dragen.

Let op: ook nadat de pleisters zijn verwijderd, mag uw rug nog niet nat worden. De markeringen moeten zichtbaar blijven voor de volgende beoordeling.

Derde afspraak – Beoordeling en uitslag

Bij de derde afspraak, doorgaans een dag na het verwijderen van de pleisters, beoordeelt de arts uw huid opnieuw. De arts kijkt of er reacties zijn ontstaan op de plaatsen waar de teststoffen hebben gezeten. Een allergische reactie kan zichtbaar zijn als roodheid, zwelling, kleine blaasjes of een eczeemachtige reactie.

De arts bespreekt de resultaten met u en beoordeelt of de gevonden allergieën passen bij uw klachten. Als er een relevante contactallergie wordt vastgesteld, krijgt u uitleg over de betreffende stoffen en hoe u deze zo goed mogelijk kunt vermijden.

Aanvullende beoordeling rond dag 7

Sommige allergische huidreacties ontstaan later dan andere. Daarom kan het nodig zijn om uw huid rond dag 7 nogmaals te beoordelen.
Een aanvullende beoordeling is niet bij iedereen nodig. Als dit voor u van toepassing is, laten wij u weten wanneer u terug moet komen en welke instructies u tot die tijd moet volgen.

Een plakproef laten uitvoeren?

Heeft u aanhoudende huidklachten en vermoedt uw arts een contactallergie? Met een plakproef kunnen we onderzoeken of bepaalde stoffen een rol spelen bij uw klachten.
Voor een afspraak bij Allergie Centra Nederland heeft u een verwijzing nodig van uw huisarts of specialist.

Plaktest

Hoe bereidt u zich voor op een plakproef?

Een goede voorbereiding is belangrijk voor een betrouwbaar testresultaat. Houd daarom rekening met onderstaande instructies.

In de weken vóór het onderzoek

  • Zon en zonnebank: vermijd intensieve blootstelling van uw rug aan de zon of zonnebank in de vier weken vóór het onderzoek. Meld het ook als u lichttherapie krijgt.
  • Eczeem op uw rug: heeft u veel eczeem op uw rug of nemen uw huidklachten sterk toe? Neem dan vooraf contact met ons op. Soms kan het onderzoek hierdoor niet doorgaan.
  • Medicatie: bepaalde medicijnen kunnen de huidreacties beïnvloeden, zoals prednison en andere afweeronderdrukkende medicijnen. Meld vooraf welke medicatie u gebruikt. Stop nooit zelfstandig met voorgeschreven medicatie.
  • Hormoonzalven: corticosteroïdhoudende crèmes en zalven op uw rug kunnen de testuitslag beïnvloeden. Overleg vooraf met ons hoelang u deze niet op uw rug mag gebruiken.

Twee dagen vóór het onderzoek

Heeft u veel beharing op uw rug? Scheer uw rug dan ongeveer twee dagen voor de eerste afspraak. Zo kunnen de testpleisters beter blijven zitten en voorkomt u dat de huid vlak voor het onderzoek geïrriteerd raakt.

Op de dag van het onderzoek

  • Breng geen crème, lotion, olie of zalf aan op uw rug.
  • Draag gemakkelijk zittende kleding die u eenvoudig kunt uittrekken.
  • Neem eventuele producten en ingrediëntenlijsten mee als wij u daarom hebben gevraagd.
  • Meld het vooraf als u zwanger bent of borstvoeding geeft.

Heeft u persoonlijke instructies van ons ontvangen? Volg dan altijd deze instructies. Neem bij twijfel vóór uw afspraak contact met ons op.

Wat mag u tijdens de plakproefweek wel en niet doen?

Vanaf het aanbrengen van de pleisters op maandag tot en met de laatste aflezing op donderdag gelden enkele belangrijke leefregels. Deze zorgen ervoor dat de pleisters goed blijven zitten en de huidreacties betrouwbaar kunnen worden beoordeeld.

Uw rug moet droog blijven

Uw rug mag tijdens de gehele testperiode niet nat worden. Dit geldt ook nadat de pleisters op woensdag zijn verwijderd.

Daarom mag u tijdens de testweek niet:

  • Douchen waarbij uw rug nat wordt.
  • In bad gaan of zwemmen.
  • Naar de sauna.
  • Sporten of andere activiteiten uitvoeren waarbij u veel transpireert.

U kunt de rest van uw lichaam voorzichtig wassen met een washandje, zolang uw rug volledig droog blijft.

Voorkom dat de pleisters loslaten

De testpleisters moeten ongeveer 48 uur op hun plaats blijven. Houd daarom rekening met het volgende:

  • Vermijd veel buigen, draaien en rekken van uw rug.
  • Vermijd zware lichamelijke inspanning en overmatig zweten.
  • Draag loszittende, comfortabele kleding.
  • Draag bij voorkeur ook tijdens het slapen een shirt.
  • Vermijd wrijving of druk van strakke kleding en bandjes op de pleisters.

Laat een pleister los? Als alleen een randje loslaat, kunt u dit voorzichtig met extra huidvriendelijke tape vastzetten. Verschuif de testpleisters niet. Laten meerdere pleisters los of vallen ze eraf? Neem dan contact met ons op.

Wat als mijn rug gaat jeuken?

Tijdens de testweek kunt u jeuk, roodheid of huidirritatie ervaren. Dit kan komen door een reactie op een teststof, maar ook door de pleisters zelf.

Probeer niet te krabben. Hierdoor kan uw huid beschadigen en kan het moeilijker worden om de reacties goed te beoordelen.

Ontstaat er een heftige huidreactie, veel pijn of een klacht waarover u zich zorgen maakt? Neem dan contact met ons op.

Wanneer krijgt u de uitslag van de plakproef?

De uitslag wordt doorgaans tijdens de derde afspraak op donderdag met u besproken. Als een aanvullende aflezing nodig is, volgt de definitieve beoordeling later.

De arts kijkt niet alleen of een test positief is, maar ook of de gevonden allergie past bij uw klachten en de stoffen waarmee u in het dagelijks leven in aanraking komt.

Een positieve plakproef betekent namelijk niet automatisch dat de gevonden stof de oorzaak is van uw huidige huidklachten. Andersom sluit een negatieve plakproef niet iedere mogelijke oorzaak van eczeem uit.

Wanneer er een relevante contactallergie wordt vastgesteld, krijgt u uitleg over de betreffende stoffen en waar deze in kunnen voorkomen. Ook ontvangt u zo nodig adviezen over het vermijden van deze stoffen en informatie voor een allergiepaspoort.

Uw verwijzer ontvangt een terugkoppeling van het onderzoek en de bevindingen.

Veelgestelde vragen over plakproeven

Doet een plakproef pijn?

Nee, het aanbrengen en verwijderen van de testpleisters doet normaal gesproken geen pijn. Wel kunt u tijdens het onderzoek jeuk, roodheid of irritatie ervaren. Dit kan ontstaan door een reactie op een teststof of door de pleisters zelf.

Het verwijderen van de pleisters kan soms wat ongemak geven.

Mag ik douchen tijdens de plakproefweek?

Uw rug mag vanaf het aanbrengen van de pleisters tot en met de laatste aflezing niet nat worden. Ook na het verwijderen van de pleisters op woensdag mag u uw rug nog niet wassen. De rest van uw lichaam kunt u voorzichtig wassen, zolang uw rug droog blijft.

Kan ik gewoon werken tijdens de plakproefweek?

Dat hangt af van uw werkzaamheden. Bij zittend of licht lichamelijk werk kunt u meestal blijven werken. Heeft u zwaar lichamelijk werk, moet u veel bukken of transpireert u tijdens uw werkzaamheden? Dan kan dit de test verstoren. Houd hier vooraf rekening mee.

Kan ik mijn eigen verzorgingsproducten laten testen?

Soms wel. Afhankelijk van uw klachten kunnen we bijvoorbeeld bepaalde cosmetica, huidverzorgingsproducten of producten uit uw werkomgeving onderzoeken. Niet ieder product is geschikt om rechtstreeks op de huid te testen. De arts beoordeelt daarom welke producten of ingrediënten veilig en zinvol onderzocht kunnen worden.

Wat als ik niet bij alle drie de afspraken aanwezig kan zijn?

Voor een betrouwbare beoordeling zijn meerdere afspraken noodzakelijk. Kunt u een van de afspraken niet bijwonen? Neem dan zo snel mogelijk contact met ons op. Mogelijk moet de volledige testweek opnieuw worden ingepland.

Allergietesten

Meer allergietesten

Bloedonderzoek

Met bloedonderzoek kunnen specifieke IgE-antistoffen tegen bepaalde allergenen worden gemeten. Dit kan aanvullende informatie geven bij verdenking op een directe allergie. De arts beoordeelt de uitslag samen met uw klachten, omdat een positieve uitslag niet automatisch een allergie betekent.

Meer over bloedonderzoek

Eliminatie

Bij eliminatie wordt een verdacht voedingsmiddel tijdelijk weggelaten om het verband met klachten te onderzoeken. ACN richt zich op diagnostiek en kan zo nodig afstemmen met een diëtist. Voor gecontroleerde herintroductie verwijzen wij naar een ziekenhuis met een mediumcare-unit.

Meer over eliminatie

Prik-priktest

Bij een prik-priktest wordt eerst in een vers voedingsmiddel geprikt en daarna oppervlakkig in de huid. Dit kan aanvullende informatie geven bij verdenking op een directe voedselallergie. De arts beoordeelt vooraf of de test zinvol en veilig is.

Meer over prik-priktest

Priktest

Met een huidpriktest onderzoeken we reacties op bijvoorbeeld pollen, huisstofmijt, dierenallergenen of bepaalde voedingsmiddelen. Via kleine, oppervlakkige prikjes komen teststoffen in de huid. De arts beoordeelt de huidreacties samen met uw klachten en medische voorgeschiedenis.

Meer over priktest

Provocatie

Bij een provocatietest wordt iemand onder medisch toezicht blootgesteld aan een verdachte stof om te beoordelen of klachten ontstaan. ACN voert geen provocatietesten uit. Als dit onderzoek nodig is, verwijzen wij naar een ziekenhuis met een mediumcare-unit.

Meer over provocatie

Repeated Open Application Test (ROAT)

Bij een ROAT brengt u in overleg met uw arts een geschikt verzorgingsproduct herhaaldelijk op een kleine huidplek aan. Zo wordt beoordeeld of een huidreactie ontstaat. De test is bedoeld voor producten die op de huid mogen blijven.

Meer over repeated open application test (roat)
Contact

Afspraak maken?

Om bij Allergie Centra Nederland een afspraak te kunnen maken hebben wij een verwijzing nodig van uw huisarts of specialist. Zodra wij deze hebben ontvangen plannen wij graag een afspraak met u in. U mag ons natuurlijk ook altijd zelf bellen.

Denkt u dat u een allergie heeft?

Bij aanhoudende klachten is het belangrijk om dit te bespreken met uw huisarts of specialist. Met een verwijzing kunt u bij ons terecht voor allergieonderzoek.

We helpen u graag verder — zonder lange wachttijden.