Heeft u regelmatig last van een verstopte neus, niesbuien of jeukende ogen, vooral wanneer u wakker wordt? Mogelijk heeft u een huisstofmijtallergie. Bij deze allergie reageert uw afweersysteem op eiwitten van huisstofmijten: microscopisch kleine diertjes die onder andere in matrassen, kussens en gestoffeerde meubels voorkomen.

Anders dan bij hooikoorts kunnen de klachten het hele jaar aanwezig zijn. Huisstofmijtallergie veroorzaakt vooral neus- en oogklachten, maar kan ook samengaan met hoesten of benauwdheid. Omdat vergelijkbare klachten verschillende oorzaken kunnen hebben, is het belangrijk om vast te stellen of huisstofmijt daadwerkelijk een rol speelt. Gericht allergieonderzoek kan hierbij helpen.

Vermoedt u een huisstofmijtallergie?

Heeft u regelmatig allergische klachten en wilt u weten of huisstofmijt de oorzaak is? Bij Allergie Centra Nederland onderzoeken wij welke allergenen mogelijk een rol spelen. Hiervoor heeft u een verwijzing nodig van uw huisarts of medisch specialist.

Huisstofmijtallergie

Wat is huisstofmijtallergie?

Een huisstofmijtallergie is een allergische reactie op bepaalde eiwitten in de uitwerpselen en lichaamsresten van huisstofmijten. Deze diertjes voeden zich met huidschilfers en komen vooral voor in warme, vochtige omgevingen, zoals matrassen, kussens, tapijten en gestoffeerde meubels.

Huisstofmijten komen ook voor in schone woningen. Ze zijn niet met het blote oog zichtbaar en zijn niet hetzelfde als gewoon huisstof.

Bij mensen met huisstofmijtallergie maakt het afweersysteem specifieke IgE-antistoffen aan tegen deze eiwitten. Bij blootstelling kunnen vervolgens stoffen zoals histamine vrijkomen, waardoor allergische klachten ontstaan. Dit wordt een type 1-allergie genoemd.

Welke symptomen passen bij huisstofmijtallergie?

De symptomen van huisstofmijtallergie lijken sterk op die van hooikoorts. De klachten kunnen dagelijks aanwezig zijn, maar verschillen per persoon in ernst.

Veelvoorkomende symptomen zijn:

  • Regelmatig niezen, vooral in de ochtend.
  • Een verstopte neus of waterige loopneus.
  • Jeuk in de neus of keel.
  • Rode, jeukende of tranende ogen.
  • Een prikkelende hoest, soms vooral ’s nachts.
  • Benauwdheid of een piepende ademhaling.
  • Vermoeidheid en concentratieproblemen door een verstoorde nachtrust.

Niet iedereen heeft alle symptomen. Bij sommige patiënten staan neusklachten op de voorgrond, terwijl anderen vooral last hebben van hun ogen of luchtwegen.

Lees meer over allergische rhinitis en de klachten die hierbij kunnen optreden.

Waarom is huisstofmijtallergie vaak erger in bed of ’s ochtends?

Veel mensen met huisstofmijtallergie merken dat hun klachten toenemen tijdens het slapen of direct na het opstaan. Dit komt doordat matrassen, kussens en beddengoed belangrijke verzamelplaatsen zijn voor huisstofmijtallergenen.

Tijdens het slapen bevindt u zich langdurig dicht bij deze allergenen. Door bewegingen in bed kunnen kleine stofdeeltjes met allergenen vrijkomen en worden ingeademd. Ook het verschonen of opschudden van beddengoed kan tijdelijk klachten uitlokken.

Een verstopte neus of niesbuien bij het wakker worden kunnen daarom passen bij huisstofmijtallergie. Toch bewijst dit niet dat huisstofmijt de oorzaak is. Ook andere allergieën en niet-allergische neusklachten kunnen vergelijkbare symptomen geven.

Heeft u het hele jaar klachten door huisstofmijt?

Huisstofmijtallergie is een vorm van luchtwegallergie die het hele jaar door klachten kan veroorzaken. De hoeveelheid huisstofmijt verschilt wel per seizoen en per woning, onder andere door veranderingen in temperatuur en luchtvochtigheid.

Dit onderscheidt huisstofmijtallergie van hooikoorts, waarbij klachten meestal samenhangen met het pollenseizoen.

Ook een huisdierenallergie kan langdurige klachten veroorzaken. Wanneer een huisdier in huis woont, kan de blootstelling aan dierlijke allergenen voortdurend aanwezig zijn.

Alleen op basis van het moment waarop klachten optreden, is de oorzaak dus niet altijd vast te stellen.

Hoe wordt huisstofmijtallergie vastgesteld?

Wanneer u mogelijk allergisch bent voor huisstofmijt, bespreekt de arts eerst uw klachten. Daarbij wordt onder andere gekeken naar het moment waarop de symptomen optreden, de omstandigheden waarin ze verergeren en eventuele andere allergieën.

Als aanvullend onderzoek nodig is, kan de arts kiezen voor:

  • Huidpriktest: een kleine hoeveelheid huisstofmijtallergeen wordt op de huid aangebracht. Met een oppervlakkig prikje wordt onderzocht of een lokale allergische reactie ontstaat.
  • Specifiek IgE-bloedonderzoek: hiermee wordt onderzocht of uw bloed IgE-antistoffen tegen huisstofmijt bevat.

Welke test geschikt is, hangt af van uw klachten en medische situatie. Lees meer over het verloop van een huidpriktest.

Wat betekent een positieve huisstofmijttest?

Een positieve huidpriktest of bloedtest betekent dat uw afweersysteem IgE-antistoffen tegen huisstofmijt heeft aangemaakt. Dit noemen we sensibilisatie.

Een positieve test bewijst echter niet automatisch dat huisstofmijt ook uw klachten veroorzaakt. Daarvoor moet de uitslag passen bij uw klachtenpatroon en de blootstelling aan huisstofmijt.

De arts beoordeelt daarom altijd de combinatie van uw klachten en de testresultaten. Zo wordt voorkomen dat een positieve test onterecht als oorzaak van uw klachten wordt aangewezen.

Wilt u weten of huisstofmijt uw klachten veroorzaakt?

Bij Allergie Centra Nederland beoordelen wij uw klachten en onderzoeken we zo nodig voor welke allergenen u gevoelig bent. Op basis van de resultaten bespreekt de arts welke behandeling passend is. Een verwijzing van uw huisarts of medisch specialist is noodzakelijk.

Huisstofmijt in de winter in beddengoed

Wat helpt tegen huisstofmijtallergie?

De behandeling van huisstofmijtallergie bestaat meestal uit het verminderen van de blootstelling aan allergenen en het behandelen van klachten. Bij aanhoudende, ernstige klachten kan immunotherapie worden overwogen.

Huisstofmijt in huis verminderen

Huisstofmijten volledig vermijden is vrijwel onmogelijk. Wel kunt u maatregelen nemen om de hoeveelheid huisstofmijtallergenen in uw woning te verminderen. Hierbij is vooral de slaapkamer belangrijk, omdat u daar dagelijks veel tijd doorbrengt.

Wij adviseren de volgende maatregelen:

  • Zorg voor een droge, goed geventileerde slaapkamer. Ventileer regelmatig om vochtophoping te beperken. Huisstofmijten gedijen namelijk goed in een vochtige omgeving.
  • Was beddengoed wekelijks op 60°C. Deze temperatuur helpt om huisstofmijten te doden. Was kussens en dekbedden indien mogelijk ook op deze temperatuur.
  • Kies voor gladde vloeren. Vermijd bij voorkeur tapijt en vaste vloerbedekking in de slaapkamer. Gladde vloeren zijn gemakkelijker stofvrij te houden.
  • Verminder stofnesten. Vermijd bij voorkeur gordijnen, sierkussens en knuffels in de slaapkamer. Kies voor materialen die eenvoudig schoon te maken zijn.
  • Neem stof af met een vochtige doek. Hiermee voorkomt u dat stof onnodig wordt verspreid.
  • Beperk blootstelling tijdens het stofzuigen. Laat indien mogelijk iemand anders stofzuigen terwijl u niet in de kamer bent. Een stofzuiger met HEPA-filter kan helpen om opgezogen stofdeeltjes beter vast te houden.
  • Reinig knuffels en andere stoffen voorwerpen. Voorwerpen die niet op 60°C gewassen kunnen worden, kunnen eventueel in de vriezer worden gelegd. Invriezen doodt huisstofmijten, maar verwijdert de allergenen niet. Reinig de voorwerpen daarom ook wanneer dat mogelijk is.

Deze maatregelen kunnen helpen om de blootstelling aan huisstofmijtallergenen te verminderen. Het effect op de klachten verschilt per persoon. Niet iedereen hoeft daarom direct grote aanpassingen aan de woning te doen.

Meer praktische informatie vindt u in onze patiëntenfolder over allergische rhinitis en de blog Effectieve tips voor een huisstofmijtvrij en gezond huis.

Medicijnen tegen huisstofmijtallergie

Wanneer het verminderen van blootstelling onvoldoende helpt, kunnen medicijnen de klachten verlichten.

Veelgebruikte behandelingen zijn:

  • Antihistaminica: verminderen onder andere niezen, jeuk en een loopneus.
  • Corticosteroïdneussprays: verminderen de allergische ontsteking van het neusslijmvlies en zijn vooral effectief bij aanhoudende neusverstopping.
  • Anti-allergische oogdruppels: kunnen verlichting geven bij jeukende, rode of tranende ogen.

Een corticosteroïdneusspray werkt doorgaans het beste bij consequent gebruik volgens voorschrift. Het kan enkele dagen duren voordat de werking goed merkbaar is.

Let op met ontzwellende neussprays, zoals xylometazoline. Deze zijn bedoeld voor kortdurend gebruik en kunnen bij langdurig gebruik juist extra neusverstopping veroorzaken.

Medicijnen kunnen de symptomen goed onder controle houden, maar nemen de onderliggende allergische gevoeligheid niet weg.

Immunotherapie bij huisstofmijtallergie

Wanneer u ondanks passende medicatie veel klachten blijft houden, kan immunotherapie een behandelmogelijkheid zijn. Deze behandeling wordt ook wel desensibilisatie genoemd.

Bij immunotherapie wordt het afweersysteem gedurende langere tijd blootgesteld aan gecontroleerde hoeveelheden huisstofmijtallergenen. Het doel is om de allergische reactie geleidelijk te verminderen.

Bij huisstofmijtallergie kan dit met sublinguale immunotherapie (SLIT), waarbij dagelijks een smelttablet onder de tong wordt ingenomen. De eerste inname vindt onder medisch toezicht plaats. Daarna kan de behandeling doorgaans thuis worden voortgezet.

In specifieke situaties kan immunotherapie via injecties (SCIT) in een gespecialiseerd behandelcentrum worden overwogen.

De behandeling duurt doorgaans ongeveer drie jaar. Immunotherapie kan de klachten en de behoefte aan medicijnen verminderen, maar het resultaat verschilt per persoon. De arts beoordeelt of deze behandeling geschikt is, onder andere op basis van de klachten, allergietesten en eventuele astma.

Lees meer over immunotherapie bij allergieën.

Kan huisstofmijtallergie eczeem verergeren?

Mensen met atopisch eczeem hebben vaker ook een allergische gevoeligheid voor huisstofmijt. Bij sommige patiënten kan blootstelling aan huisstofmijtallergenen bijdragen aan verergering van het eczeem.

Toch betekent een positieve huisstofmijttest niet automatisch dat huisstofmijt de oorzaak is van de huidklachten. Atopisch eczeem is een complexe huidaandoening waarbij verschillende factoren een rol spelen.

Het is daarom belangrijk om de relevantie van een positieve allergietest zorgvuldig te beoordelen.

Lees meer over atopisch eczeem.

Huisstofmijtallergie en kruisreacties met schaaldieren

Bij sommige mensen met huisstofmijtallergie bestaat ook een allergische gevoeligheid voor bepaalde schaaldieren, zoals garnalen en krabben.

Dit komt doordat huisstofmijten en schaaldieren vergelijkbare eiwitten bevatten, waaronder tropomyosine. Het afweersysteem kan deze eiwitten soms allebei herkennen. Dit noemen we een kruisreactie.

Niet iedereen met huisstofmijtallergie heeft echter een schaaldierallergie. Ook betekent een positieve allergietest op schaaldieren niet automatisch dat u klachten krijgt wanneer u deze eet.

U hoeft schaaldieren daarom niet preventief te vermijden wanneer u ze zonder klachten kunt eten. Heeft u wel allergische reacties na het eten van schaaldieren, dan is afzonderlijk onderzoek belangrijk.

Lees meer over schaaldierallergie.

Wanneer is verder onderzoek of behandeling zinvol?

Wanneer u regelmatig last heeft van een verstopte neus, niesbuien of jeukende ogen, kan het verstandig zijn om uw klachten met de huisarts te bespreken. Vooral wanneer de klachten uw slaap of dagelijks functioneren beïnvloeden.

Aanvullend onderzoek kan zinvol zijn wanneer:

  • U langdurig klachten heeft zonder duidelijke oorzaak.
  • Medicijnen onvoldoende verlichting geven.
  • U wilt weten welke allergenen uw klachten veroorzaken.
  • U mogelijk in aanmerking komt voor immunotherapie.
  • U naast neusklachten ook regelmatig hoest of benauwd bent.

Bij benauwdheid of een piepende ademhaling is het belangrijk dat ook mogelijke astma wordt beoordeeld. Bij ernstige of snel toenemende benauwdheid is direct medische hulp nodig.

Gericht allergieonderzoek kan helpen om de oorzaak van uw klachten beter te begrijpen en onnodige maatregelen of behandelingen te voorkomen.

Huisstofmijtallergie laten onderzoeken?

Blijft u last houden van allergische klachten of wilt u weten of immunotherapie voor u geschikt is? Bij Allergie Centra Nederland kunt u terecht voor beoordeling en gericht allergieonderzoek op onze locaties in Amsterdam en Utrecht.

Voor het maken van een afspraak heeft u een verwijzing van uw huisarts of medisch specialist nodig.

Huisstofmijtallergie

Geschreven door: Jamy van den Brink, huidtherapeut
Medische controle: Folkert Blok, dermatoloog
Datum laatste medische controle: 22 oktober 2026

Veelgestelde vragen over huisstofmijtallergie

Kan huisstofmijtallergie ontstaan in een schoon huis?

Ja. Huisstofmijten komen ook in schone woningen voor. Ze voeden zich met huidschilfers en leven vooral in matrassen, kussens en andere stoffen materialen. Een goede schoonmaakroutine kan de hoeveelheid allergenen verminderen, maar voorkomt niet dat huisstofmijten aanwezig zijn. Een huisstofmijtallergie betekent dus niet dat uw woning onvoldoende schoon is.

Kan huisstofmijtallergie vanzelf verdwijnen?

De ernst van huisstofmijtallergie kan in de loop van het leven veranderen. Sommige mensen krijgen minder klachten, terwijl anderen jarenlang gevoelig blijven. Er is geen garantie dat de allergie vanzelf verdwijnt. Met passende medicatie kunnen klachten vaak goed worden behandeld. Bij bepaalde patiënten kan immunotherapie de allergische gevoeligheid langdurig verminderen.

Helpen speciale matrashoezen tegen huisstofmijtallergie?

Speciale allergeendichte matrashoezen kunnen de blootstelling aan huisstofmijtallergenen verminderen. Onderzoek laat echter zien dat het gebruik van alleen een matrashoes meestal geen duidelijke verbetering van allergische klachten oplevert. Of aanvullende maatregelen zinvol zijn, hangt af van uw persoonlijke situatie.

Kan huisstofmijtallergie astma veroorzaken of verergeren?

Huisstofmijtallergie kan bijdragen aan de ontwikkeling van allergisch astma en bestaande astmaklachten verergeren. Mogelijke symptomen zijn hoesten, piepende ademhaling en benauwdheid. Niet iedereen met huisstofmijtallergie ontwikkelt astma. Heeft u regelmatig luchtwegklachten, bespreek dit dan met uw huisarts.

Is immunotherapie mogelijk bij huisstofmijtallergie?

Ja, bij een aangetoonde, klinisch relevante huisstofmijtallergie kan immunotherapie een behandelmogelijkheid zijn. Dit wordt vooral overwogen bij aanhoudende, voldoende ernstige klachten die ondanks passende medicatie onvoldoende onder controle zijn. De behandeling duurt doorgaans meerdere jaren en is niet voor iedereen geschikt. De arts beoordeelt of u hiervoor in aanmerking komt.

Meer soorten allergieën

Beroepsallergie

Een beroepsallergie ontstaat door stoffen waarmee u tijdens uw werk in contact komt. Dit kan huid-, neus-, oog- of luchtwegklachten veroorzaken. We beoordelen uw klachten, werkzaamheden en gebruikte materialen om te bepalen welk allergieonderzoek passend is.

Meer over beroepsallergie

Contactallergie

Bij contactallergie ontstaat eczeem door een vertraagde afweerreactie op stoffen die de huid raken, zoals parfum, metalen of conserveermiddelen. Jeuk, roodheid en schilfering verschijnen vaak pas uren tot dagen na contact.

Meer over contactallergie

Geneesmiddelallergie

Een geneesmiddelallergie is een afweerreactie op een medicijn of bestanddeel daarvan. Wij beoordelen eerdere reacties en kunnen soms een onterechte antibiotica-allergieregistratie verwijderen. Contactallergie voor bepaalde medicinale crèmes of zalven kan met plakproeven worden onderzocht.

Meer over geneesmiddelallergie

Insectengifallergie

Bij insectengifallergie reageert het afweersysteem op gif van bijvoorbeeld bijen of wespen. Dat kan klachten buiten de steekplaats veroorzaken. Wij beoordelen mogelijke bijen- en wespengifallergie en verwijzen naar het ziekenhuis wanneer uitgebreider onderzoek of extra medische bewaking nodig is.

Meer over insectengifallergie

Luchtwegallergie

Een luchtwegallergie ontstaat door stoffen die u inademt, zoals pollen, huisstofmijt, dierenallergenen of schimmelsporen. Veelvoorkomende klachten zijn niezen, een verstopte neus en jeukende ogen. Soms zijn ook de onderste luchtwegen betrokken, met hoesten of benauwdheid.

Meer over luchtwegallergie

Voedselallergie

Bij voedselallergie reageert het afweersysteem op eiwitten in voeding. Een directe reactie kan kort na het eten jeuk, zwelling, galbulten, braken of benauwdheid veroorzaken. Het klachtenverhaal bepaalt of gericht allergieonderzoek zinvol is.

Meer over voedselallergie

Zonneallergie

Zonneallergie is een verzamelnaam voor verschillende huidreacties na blootstelling aan zonlicht. Jeuk, bultjes, blaasjes of eczeem kunnen passen bij lichtovergevoeligheid, een fotoallergische reactie of een fototoxische reactie. Het klachtenpatroon helpt om de mogelijke oorzaak te beoordelen.

Meer over zonneallergie
Contact

Afspraak maken?

Om bij Allergie Centra Nederland een afspraak te kunnen maken hebben wij een verwijzing nodig van uw huisarts of specialist. Zodra wij deze hebben ontvangen plannen wij graag een afspraak met u in. U mag ons natuurlijk ook altijd zelf bellen.

Denkt u dat u een allergie heeft?

Bij aanhoudende klachten is het belangrijk om dit te bespreken met uw huisarts of specialist. Met een verwijzing kunt u bij ons terecht voor allergieonderzoek.

We helpen u graag verder — zonder lange wachttijden.