Staat er binnenkort ineens Menthol, Vanillin, Lavandula Oil/Extract of Eucalyptus Globulus Oil op de verpakking van een crème die je al jaren gebruikt? Dan hoeft de samenstelling helemaal niet te zijn veranderd. De kans is groot dat vooral het etiket uitgebreider is geworden.
Op 31 juli 2026 loopt namelijk een belangrijke Europese overgangstermijn af. Fabrikanten moeten 56 extra geurallergenen afzonderlijk op cosmetica-etiketten vermelden wanneer deze boven een vastgestelde concentratie aanwezig zijn. De bekende lijst wordt daardoor doorgaans omschreven als een uitbreiding van 26 naar 82 geurallergenen.
Voor mensen met een contactallergie is dit goed nieuws. Zij kunnen straks veel beter zien of een product een stof bevat waarvoor zij allergisch zijn. Maar de langere ingrediëntenlijst kan ook voor verwarring zorgen. Is de formule veranderd? Is een product met zo’n allergeen gevaarlijk? Is natuurlijke cosmetica nog wel veilig?
Ga naar de pagina over een allergie voor parfum
In het kort
- De Europese etiketteringsregels worden uitgebreid met 56 extra geurallergenen.
- Historisch gaat de lijst van 26 naar 82; doordat twee oude stoffen inmiddels verboden zijn, gaat het in de actuele praktijk om 80 toegestane geurallergenen.
- De eerste overgangstermijn eindigt op 31 juli 2026. Oude voorraad mag nog tot en met 31 juli 2028 worden verkocht. Een langere ingrediëntenlijst betekent daarom niet automatisch dat de formule is veranderd of onveiliger is geworden.
Wat zijn geurallergenen?
Geurstoffen zijn stoffen met een kenmerkende geur. Ze worden niet alleen aan parfum toegevoegd, maar ook aan crème, shampoo, deodorant, zonnebrand, make-up, lipverzorging, vochtige doekjes, scheerproducten en andere cosmetica. Een parfumcompositie kan uit tientallen tot soms honderden afzonderlijke stoffen bestaan.
Sommige geurstoffen kunnen bij herhaalde huidblootstelling een contactallergie veroorzaken. Het afweersysteem leert de stof dan herkennen en reageert bij een volgende blootstelling met een vertraagde ontstekingsreactie. Dit noemen we allergisch contacteczeem.
De term ‘allergeen’ betekent niet dat iedereen op de stof reageert. De meeste mensen gebruiken producten met geurstoffen zonder allergisch eczeem te ontwikkelen. Alleen wanneer iemand voor een specifieke stof gesensibiliseerd is én opnieuw aan een voldoende hoeveelheid wordt blootgesteld, kunnen klachten ontstaan.
Een contactallergie voor geurstoffen is bovendien iets anders dan irritatie. Irriterende stoffen kunnen de huid van iedereen beschadigen wanneer de blootstelling sterk of langdurig genoeg is. Bij een contactallergie is het afweersysteem specifiek betrokken. Ook is een contactallergie niet hetzelfde als een directe allergische reactie met niezen, galbulten of benauwdheid. Het eczeem verschijnt meestal pas uren tot dagen na het contact.
Wat verandert er op 31 juli 2026?
Op cosmetica staat een ingrediëntenlijst volgens de internationale naamgeving voor cosmetische ingrediënten, de zogenoemde INCI-lijst. Een parfumcompositie hoeft daarin niet volledig te worden uitgeschreven. Het mengsel mag meestal eenvoudig als Parfum of Aroma worden vermeld.
Voor een aantal bekende geurallergenen bestond al een uitzondering. Deze stoffen moesten afzonderlijk op het etiket staan wanneer zij boven een bepaalde concentratie aanwezig waren. De Europese Commissie breidt deze informatieplicht nu uit met 56 extra geurallergenen. Geurallergenen moeten afzonderlijk worden vermeld wanneer de concentratie in het eindproduct hoger is dan:
- 0,001% in een leave-onproduct, zoals crème, bodylotion, deodorant, make-up of parfum;
- 0,01% in een rinse-offproduct, zoals shampoo, douchegel of vloeibare zeep.
Deze percentages zijn drempels voor de verplichte etikettering. Het zijn geen algemene grenzen waaronder een allergische reactie onmogelijk is. Bij mensen die al sterk gesensibiliseerd zijn, kan soms een lagere blootstelling relevant zijn. Andersom betekent aanwezigheid boven de etiketteringsdrempel niet dat iedere gebruiker klachten zal krijgen.
De nieuwe verordening is vooral bedoeld om de transparantie te verbeteren. De 56 stoffen worden niet door deze wijziging verboden en de toegestane concentratie wordt niet automatisch verlaagd. Consumenten krijgen vooral meer informatie over wat er al in het product aanwezig kan zijn.
Worden het nu 82 of 80 geurallergenen?
Beide getallen komen voort uit dezelfde regelgeving, maar worden anders geteld.
De oorspronkelijke Europese lijst bestond uit 26 geurallergenen. De nieuwe regels voegen daar 56 allergenen aan toe: 26 plus 56 is 82. Daarom wordt de verandering door veel wetenschappelijke, cosmetische en consumentenorganisaties aangeduid als ‘van 26 naar 82’.
Twee stoffen uit de oorspronkelijke lijst mogen inmiddels niet meer in cosmetica worden gebruikt:
- Hydroxyisohexyl 3-Cyclohexene Carboxaldehyde, beter bekend als HICC of Lyral;
- Butylphenyl Methylpropional, beter bekend als Lilial.
De Europese verordening spreekt daarom technisch over 24 nog relevante bestaande geurallergenen en 56 aanvullende allergenen. Dat zijn samen 80 stoffen of stofgroepen die in actuele, toegestane cosmetica boven de drempel afzonderlijk op het etiket kunnen staan.
Welke nieuwe geurallergenen kun je op het etiket tegenkomen?
De nieuwe regels hebben niet alleen betrekking op onbekende chemische namen. Ook veel herkenbare geurstoffen, etherische oliën en plantenextracten vallen onder de uitgebreidere etikettering.
| Naam op het etiket | Komt bijvoorbeeld voor in |
| Menthol | lipverzorging, mondverzorging en verkoelende producten |
| Vanillin | parfum en geparfumeerde huidverzorging |
| Camphor | balsems, voetproducten en geparfumeerde cosmetica |
| Lavandula Oil/Extract | natuurlijke huidverzorging, massageolie en zeep |
| Mentha Piperita Oil | lipproducten, mondverzorging en voetcrème |
| Eucalyptus Globulus Oil | balsems, badproducten en zeep |
| Jasmine Oil/Extract | parfum en luxe huidverzorging |
| Rose Flower Oil/Extract | parfum, gezichtsolie en botanische cosmetica |
| Lemongrass Oil | zeep, deodorant en ‘natuurlijke’ huidverzorging |
| Methyl Salicylate | massageproducten en balsems |
Andere nieuwe vermeldingen zijn onder meer Anethole, Benzaldehyde, Carvone, Linalyl Acetate, Santalol, Terpineol, verschillende citrusoliën, kaneeloliën en houtoliën. De volledige lijst is opgenomen in Verordening (EU) 2023/1545.
Bij sommige verwante stoffen mag een gezamenlijke groepsnaam worden gebruikt. Voor de etiketteringsdrempel worden de concentraties van de stoffen binnen zo’n groep bij elkaar opgeteld. Daardoor is de regelgeving ingewikkelder dan simpelweg een lijst van losse ingrediënten afdrukken.
Waarom worden juist deze geurallergenen toegevoegd?
De uitbreiding is gebaseerd op een omvangrijke wetenschappelijke beoordeling van het Europese Scientific Committee on Consumer Safety, het SCCS. Dit onafhankelijke comité beoordeelt de veiligheid van ingrediënten in onder meer cosmetica.
Het SCCS onderzocht klinische gegevens, plaktestonderzoek, beschreven ziektegevallen en informatie over blootstelling. Op basis van de beschikbare gegevens werden 54 afzonderlijke chemische stoffen en 28 natuurlijke extracten geclassificeerd als gevestigde contactallergenen bij de mens. Bij twaalf chemische stoffen en acht natuurlijke extracten was er extra reden tot zorg vanwege het relatief grote aantal gemelde gevallen. Het wetenschappelijke advies werd al in 2012 gepubliceerd. De Europese wetgeving volgde pas in 2023, waarna fabrikanten meerdere jaren overgangstijd kregen om productsamenstellingen, gegevens van grondstofleveranciers en verpakkingen aan te passen. Daarom merkt de consument de verandering vooral in 2026 en 2028.
‘Natuurlijk’ betekent niet automatisch ‘allergievrij’
Opvallend is dat veel nieuw te vermelden ingrediënten plantaardige oliën en extracten zijn. Denk aan lavendelolie, pepermuntolie, eucalyptusolie, citroenolie, jasmijnextract en rozenolie.
Deze ingrediënten worden vaak gebruikt in producten met claims als ‘natuurlijk’, ‘botanisch’, ‘organic’ of ‘clean beauty’. Zulke woorden kunnen de indruk wekken dat een product milder of minder allergiegevoelig is. Voor een contactallergie is de oorsprong van een molecuul echter niet doorslaggevend. Een stof uit een plant kan net zo goed door het afweersysteem worden herkend als een synthetisch geproduceerde stof met dezelfde of een vergelijkbare chemische structuur.
Natuurlijke extracten zijn bovendien complexe mengsels. Hun samenstelling kan variëren door plantensoort, herkomst, opslag en extractiemethode. Sommige bestanddelen kunnen onder invloed van zuurstof veranderen in reactievere stoffen. Dat maakt natuurlijke cosmetica niet per definitie slecht, maar ‘natuurlijk’ is geen garantie dat een product geschikt is voor iemand met een contactallergie. Lees hierover meer: Natuurlijke producten en een contactallergie: als kruiden en etherische oliën eczeem veroorzaken
Waarom kan dezelfde crème ineens een andere ingrediëntenlijst hebben?
Dit wordt waarschijnlijk de grootste bron van verwarring. Twee verpakkingen van hetzelfde product kunnen tijdelijk een verschillende INCI-lijst hebben, terwijl de formule identiek is.
Een fabrikant kan op een nieuwe verpakking allergenen uitschrijven die eerder alleen onderdeel waren van Parfum, een aroma of een plantenextract. Een langere lijst bewijst dus niet dat er nieuwe geurstoffen zijn toegevoegd.
Daar komt de overgangsregeling bij. Producten die vóór het einde van de eerste termijn al volgens de oude regels op de Europese markt zijn gebracht, mogen nog tot en met 31 juli 2028 worden verkocht. Daardoor kunnen oude en nieuwe verpakkingen ongeveer twee jaar naast elkaar in de winkel, apotheek of webshop voorkomen. Wie een contactallergie heeft, doet er daarom goed aan niet alleen op de merknaam of voorkant van de verpakking te vertrouwen. Controleer bij iedere nieuwe aankoop opnieuw de actuele ingrediëntenlijst. Fabrikanten kunnen tijdens dezelfde periode namelijk óók daadwerkelijk een formule wijzigen.
Hoe ziet een contactallergie voor cosmetica eruit?
Allergisch contacteczeem ontstaat meestal uren tot enkele dagen na blootstelling. Daardoor wordt het verband met een product gemakkelijk gemist. Mogelijke verschijnselen zijn:
- jeuk, roodheid en schilfering;
- zwelling, vooral rond de oogleden;
- kleine blaasjes of nattend eczeem;
- een droge, verdikte huid of pijnlijke kloofjes;
- klachten die steeds terugkeren na gebruik van bepaalde producten.
De plaats van het eczeem kan aanwijzingen geven. Cosmetica-allergie komt vaak voor in het gezicht, rond de ogen, in de hals, onder de oksels of aan de handen. Toch hoeft het eczeem niet uitsluitend te verschijnen op de plaats waar het product is aangebracht. Een stof kan via de handen worden verspreid, via shampoo langs het gezicht lopen of via de lucht en indirect contact op de oogleden terechtkomen.
Niet iedere reactie op cosmetica is allergisch. Een beschadigde huidbarrière, rosacea, atopisch eczeem, overmatig reinigen en irriterende ingrediënten kunnen vergelijkbare klachten veroorzaken. De ingrediëntenlijst alleen kan daarom geen diagnose stellen.
Wat laat onderzoek naar cosmetica zien?
Geurstoffen zijn een veelvoorkomende bron van blootstelling, ook in producten die speciaal voor kinderen op de markt worden gebracht.
In een Deens onderzoek werden 1.179 cosmeticaproducten voor kinderen beoordeeld. Daarvan was 53,8% geparfumeerd. In 25,3% van alle onderzochte producten werden één of meer allergenen uit fragrance mix I of fragrance mix II op het etiket gevonden. Limonene en Linalool waren de meest vermelde geurallergenen.
Een afzonderlijk Braziliaans onderzoek analyseerde de etiketten van 398 kindercosmeticaproducten. Op 295 producten, oftewel 74,1%, stond Parfum vermeld. Bij shampoo was dit zelfs 90,4% en bij vochtige doekjes 79,1%.
Deze percentages kunnen niet rechtstreeks naar alle Nederlandse producten worden vertaald. De landen, winkels, productselecties en onderzoeksmethoden verschillen. De studies laten wel zien dat blootstelling aan geurstoffen veel breder is dan alleen het gebruik van een parfumflesje. Ook shampoo, lippenbalsem, vochtige doekjes, deodorant en huidverzorging kunnen relevante bronnen zijn.
Een wetenschappelijke review uit 2025 bevestigt dat geurstoffen tot de belangrijkste contactallergenen in cosmetica blijven behoren. De onderzoekers benadrukken ook dat een positieve plaktest op zichzelf niet bewijst dat een allergeen de huidige klachten veroorzaakt. Er moet daarnaast een passende blootstelling zijn en het klinische patroon moet kloppen.
Wat blijft ondanks de nieuwe regels onzichtbaar?
De uitgebreidere etikettering is een belangrijke verbetering, maar maakt een cosmeticaproduct niet volledig ‘allergieproof’.
Ten eerste hoeven geurallergenen onder de wettelijke concentratiedrempel niet afzonderlijk te worden vermeld. Daarnaast kan cosmetica andere contactallergenen bevatten, zoals conserveermiddelen, haarverfstoffen, acrylaten, emulgatoren, oppervlakte-actieve stoffen en antioxidanten. Die vallen niet onder deze specifieke uitbreiding voor geurstoffen.
Ook blijven claims als ‘voor de gevoelige huid’, ‘dermatologisch getest’, ‘hypoallergeen’, ‘parfumvrij’ of ‘natuurlijk’ lastig te interpreteren. Ze vertellen niet voor welke stoffen is getest, bij welke proefpersonen dat gebeurde en of het product geschikt is voor jouw persoonlijke allergieprofiel. Kijk daarom altijd naar de volledige ingrediëntenlijst en niet alleen naar de voorkant van de verpakking. Lees daarover meer: https://allergiecentra.nl/nieuws/hypoallergeen/
Ten slotte zegt een etiket niets over de klinische relevantie. Een genoemd ingrediënt kan aanwezig zijn zonder klachten te veroorzaken, terwijl een onopvallend ingrediënt juist de werkelijke oorzaak van het eczeem kan zijn.
Hoe wordt een cosmetica-allergie onderzocht?
De aangewezen test voor een vertraagde contactallergie is een plaktest. Kleine hoeveelheden van verschillende allergenen worden met pleisters op de rug aangebracht. De huidreacties worden op meerdere momenten beoordeeld, omdat contactallergie vertraagd ontstaat.
Een standaardreeks bevat veelvoorkomende contactallergenen. Afhankelijk van de klachten, het beroep en de gebruikte producten kan aanvullend worden getest met bijvoorbeeld parfumstoffen, conserveermiddelen, cosmetica-ingrediënten, haarverfstoffen, acrylaten of eigen producten.
Na een positieve plaktest moet worden beoordeeld of de uitslag relevant is. Is de stof aanwezig in producten die daadwerkelijk worden gebruikt? Past de plek van het eczeem bij de blootstelling? En verbeteren de klachten wanneer het allergeen gericht wordt vermeden? Pas die combinatie maakt de uitslag bruikbaar.
Veelgestelde vragen
Worden er 56 nieuwe geurstoffen aan cosmetica toegevoegd?
Nee. De verordening voegt 56 stoffen toe aan de lijst van geurallergenen die boven een bepaalde concentratie afzonderlijk moeten worden vermeld. De stoffen kunnen al langer in producten aanwezig zijn.
Verandert de samenstelling van mijn crème door de nieuwe regels?
Niet per se. De ingrediëntenlijst kan langer worden terwijl de formule gelijk blijft. Een fabrikant kan stoffen uitschrijven die eerder alleen onder Parfum, Aroma of een natuurlijk extract vielen.
Zijn producten met geurallergenen op het etiket onveilig?
Nee. De vermelding is vooral bedoeld voor mensen met een specifieke contactallergie of zeer gevoelige/atopische huid. De aanwezigheid van geurallergenen betekent niet dat iedere gebruiker klachten zal krijgen.
Waarom staat op sommige verpakkingen nog de oude lijst?
Producten die vóór het einde van de eerste overgangstermijn al op de Europese markt waren gebracht, mogen nog tot en met 31 juli 2028 worden verkocht. Oude en nieuwe etiketten kunnen daardoor tijdelijk naast elkaar bestaan.
Hoe wordt een contactallergie voor cosmetica vastgesteld?
Met plaktesten. De uitslag wordt gecombineerd met het klachtenpatroon en de daadwerkelijke blootstelling. Een priktest is voor dit type allergie niet de juiste test.
Bronnen
Europese Commissie. Verordening (EU) 2023/1545 over de etikettering van allergene geurstoffen in cosmetische producten. 26 juli 2023. Geraadpleegd op 17 juli 2026, van https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2023/1545/oj/eng
Europese Commissie. Corrigendum bij Verordening (EU) 2023/1545. Publicatie november 2025. Geraadpleegd op 17 juli 2026, van https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2023/1545/corrigendum/2025-11-07/oj/eng
Scientific Committee on Consumer Safety. Opinion on Fragrance Allergens in Cosmetic Products, SCCS/1459/11. 2012. Geraadpleegd op 17 juli 2026, van https://ec.europa.eu/health/scientific_committees/consumer_safety/docs/sccs_o_102.pdf
Sukakul T, Svedman C. What is New in Contact Allergy To Cosmetics for Physicians, Cosmetologists, and Cosmetic Users?. Current Allergy and Asthma Reports. 2025;25:48. Geraadpleegd op 17 juli 2026, van https://doi.org/10.1007/s11882-025-01226-5
Sukakul T, Svedman C. Fragrance Contact Allergy – A Review Focusing on Patch Testing. Acta Dermato-Venereologica. 2024;104:adv40332. Geraadpleegd op 17 juli 2026, van https://doi.org/10.2340/actadv.v104.40332
Botvid S, Simonsen AB, Jørgensen C, et al. Fragrance allergens in cosmetic products marketed for children in Denmark. Contact Dermatitis. 2023;89(5):374–381. Geraadpleegd op 17 juli 2026, van https://doi.org/10.1111/cod.14397
Uber M, Morgan MAP, Schneider MC, et al. Frequency of perfume in 398 children’s cosmetics. Jornal de Pediatria. 2024;100(3):263–266. Geraadpleegd op 17 juli 2026, van https://doi.org/10.1016/j.jped.2023.11.002